MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, Türkiye'nin idari yapısının yeniden düzenlenmesini öngören “100 İl, 1000 İlçe” projesi kapsamında il olabilecek 19 ilçeyi açıkladı. Alanya, Tarsus, Fethiye, Bandırma ve Polatlı'nın da aralarında bulunduğu ilçelerin belirlenmesinde nüfusun yanı sıra ekonomik potansiyel, üretim, ulaşım, tarım ve stratejik konum gibi kriterlerin dikkate alındığını belirtti.
Bahçeli, TÜRKGÜN'e yaptığı açıklamada projeyi Türkiye'nin geleceğine yönelik bir büyüme stratejisi olarak değerlendirdi. Yeni illerin kurulmasının mülki idaredeki işleyişi hızlandıracağını, bölgesel kalkınmayı destekleyeceğini ve kamu hizmetlerinin yerel ihtiyaçlara göre planlanmasını kolaylaştıracağını ifade etti.
İl olmaya aday 19 ilçe hangileri?
Devlet Bahçeli'nin il olabilecek ilçeler arasında gösterdiği 19 yerleşim yeri, Türkiye'nin yedi coğrafi bölgesine dağılıyor. İşte bölgelere göre açıklanan tam liste:
- İç Anadolu Bölgesi: Ankara'nın Polatlı ve Konya'nın Ereğli ilçeleri.
- Karadeniz Bölgesi: Ordu'nun Ünye, Samsun'un Vezirköprü ve Zonguldak'ın Ereğli ilçeleri.
- Doğu Anadolu Bölgesi: Van'ın Erciş, Ağrı'nın Doğubayazıt ve Bitlis'in Ahlat ilçeleri.
- Güneydoğu Anadolu Bölgesi: Diyarbakır'ın Ergani, Mardin'in Midyat ve Şanlıurfa'nın Siverek ilçeleri.
- Akdeniz Bölgesi: Kahramanmaraş'ın Elbistan, Adana'nın Kozan, Antalya'nın Alanya ve Mersin'in Tarsus ilçeleri.
- Ege Bölgesi: Muğla'nın Fethiye ve Manisa'nın Akhisar ilçeleri.
- Marmara Bölgesi: Kırklareli'nin Lüleburgaz ve Balıkesir'in Bandırma ilçeleri.
Listede Akdeniz Bölgesi'nden dört, Karadeniz, Doğu Anadolu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinden üçer, İç Anadolu, Ege ve Marmara bölgelerinden ise ikişer ilçe bulunuyor.
İl olma kriterleri neler? Nüfus tek başına yeterli olmayacak
Bahçeli, yeni illerin belirlenmesinde nüfusun tek başına ölçüt olarak alınmayacağını vurguladı. İl olmaya aday ilçelerin değerlendirilmesinde üretim, ulaşım, enerji, tarım, lojistik, bölgesel kalkınma, sınır konumu ve jeopolitik önem gibi unsurların da dikkate alındığını belirtti.
MHP lideri, değerlendirmesine ilişkin şu ifadeleri kullandı:
"Türk devletinin kudretli geleceğine dönük büyüme stratejisi doğrultusunda, nüfusla birlikte üretim, ulaşım, enerji, tarım, lojistik, bölgesel kalkınma, sınır ve jeopolitik konumu ve stratejik unsurlar gibi kriterler dikkate alındığında bize göre il olabilecek 19 ilçe şunlar olabilecektir:Şunu da ifade etmekte yarar vardır:Bu çalışma bir son değildir.Birçok ilçemiz özellikle de nüfusu 100 binin üzerinde olanlar esasen il olmak arzusundadır.Bununla birlikte sadece nüfusa bağlı kalmadan, diğer objektif kriterler de esas alındığında ve yüz il ölçüsünde, bugün itibariyle il olabilecek ilçeler belirlenmiştir.İlerleyen dönemde şüphesiz yeni iller yine kurulabilecektir.Bu yetki ilgili kurumların çalışma ve görüşleri doğrultusunda Türkiye Büyük Millet Meclisinin yasama iradesine bağlıdır."
Bahçeli'nin açıklamasına göre nüfusu 100 binin üzerinde olan ilçelerin il olma talepleri bulunsa da nihai değerlendirmede ekonomik, coğrafi ve stratejik ölçütler de belirleyici olacak. Ayrıca yeni illerin kurulması için karar yetkisinin Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde bulunduğu vurgulandı.
Yeni iller kamu hizmetlerini nasıl etkileyecek?
Bahçeli, yeni illerin kurulmasının kamu hizmetlerinin vatandaşlara daha yakın noktalardan sunulmasına katkı sağlayacağını savundu. Eğitim, sağlık, güvenlik ve sosyal hizmetlerde erişilebilirlik ile verimliliğin artmasını beklediklerini belirtti.
Projenin hayata geçirilmesi halinde ortaya çıkacağını düşündüğü sonuçları şu sözlerle anlattı:
"Proje hayata geçince kamu hizmetleri vatandaşlara coğrafi olarak daha yakın noktalardan sunulabilecek; eğitim, sağlık, güvenlik ve sosyal hizmetler başta olmak üzere temel kamu hizmetlerinde kalite ve erişilebilirlik, etkinlik ve verimlilik artacak; idari koordinasyon güçlenecek ve vatandaş memnuniyeti önemli ölçüde yükselecektir."
Belediyelerin görev ve yetkileri yeniden düzenlenmeli
MHP Genel Başkanı, büyükşehir belediyeleri ile ilçe belediyeleri arasındaki görev paylaşımının açık biçimde tanımlanması gerektiğini ifade etti. Yerel yönetimlere ilişkin temel kanunların da yeniden ele alınmasını istedi.
"Büyükşehir belediyeleri ile ilçe belediyeleri arasındaki görev alanları açık ve kesin biçimde yeniden tanımlanmalı; idari belirsizlikler ortadan kaldırılmalıdır. Büyükşehir Belediyesi Kanunu, Belediye Kanunu, Köy Kanunu, İl İdaresi Kanunu ve İl Özel İdaresi Kanunu başta olmak üzere mahallî idarelere ilişkin temel mevzuat yeniden düzenlenmeli."
Bahçeli, yerel yönetimlerde şeffaflık ve denetimin önemine de değinerek kamu kaynaklarının vatandaşların huzur ve refahı için kullanılması gerektiğini belirtti.
Muhtarlık kurumu ve kamu personel rejimi de gündemde
İdari yapılanmanın yalnızca il ve ilçe sayılarındaki değişiklikle sınırlı kalmaması gerektiğini ifade eden Bahçeli, muhtarlık kurumunun güçlendirilmesini ve kamu personel sisteminin liyakat esasına göre yeniden yapılandırılmasını önerdi.
Bahçeli, bu konudaki değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:
"İl ve ilçe teşkilatlanması yeniden düzenlenmeli, yerel yönetimlerin görev ve yetkileri netleştirilmeli, kamu personel rejimi liyakat esaslı biçimde yapılandırılmalı ve muhtarlık kurumu güçlendirilmeli."
100 il ve 1000 ilçe projesi neleri kapsıyor?
“100 İl, 1000 İlçe” projesi kapsamında Türkiye'nin mevcut idari yapısına 19 yeni il ve 78 yeni ilçe eklenmesi hedefleniyor. Bahçeli, yeni belediyelerin kurulmasının ve illerin milletvekili dağılımındaki değişikliklerin siyasi temsil üzerinde de etkili olacağını ifade etti.
MHP lideri, projenin siyasi ve toplumsal yansımalarına ilişkin şunları söyledi:
"Yeni belediyelerin kurulması ve illerin milletvekili dağılımının değişmesi siyaset alanını genişletecek. Düzenleme, ‘Türk ve Türkiye Yüzyılı’nın idarede stratejik büyüme hamlesi olarak öne çıkacak, toplumsal motivasyonu artıracak"
Bahçeli'nin açıklamasına göre kurulması planlanan 78 yeni ilçe, yapılacak ayrıntılı çalışmaların ardından yeni illere veya mevcut illere bağlanabilecek. Ancak açıklanan 19 ilçelik liste, il olma sürecinin kesinleştiği anlamına gelmiyor. Yeni illerin kurulması için ilgili kurumların değerlendirmeleri ve TBMM'nin yasama kararı gerekiyor.